Frederıck Herzberg’in Çift Faktör Kuramı

Önceki yazılarımda motivasyon teorilerinden bir diğeri olan Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisinden bahsetmiştim. Bu yazımda ise, ikinci önemli teori olan Herzberg’in Çift Faktör Teorisinden bahsedeceğim.

Herzberg, yaptığı araştırmalarda bazı çalışma koşullarının mevcut olmamasının insanlarda hoşnutsuzluğu yol açtığını fakat onları motive etmediği sonucuna ulaşmıştır. Bu etmenlere hijyen faktörler adı vermiştir. Bu etmenler, insanların işlerinde belli bir doyuma ulaşmaları için gereklidir. Aynı zamanda Herzberg, bazı çalışma koşullarının da insanları motive ettiğini, yokluklarının ise büyük ölçüde doyumsuzluk yaratmadığını bulmuştur. Bu koşullara ise, motive edici faktörler adını vermiştir.

Kısaca, hijyen faktörler insanların işlerini yerine getirebilmesi için asgari koşulları sağlamaktadır. Yani, bu etmenlerin yokluğu bireyde hoşnutsuzluk, tatminsizlik ve gerilime neden olmaktadır. Kişinin motivasyonunun sağlanması için ise, motive edici faktörlere ihtiyacı vardır.

Bu faktörleri şema üzerinde şöyle özetleyebiliriz:

ekran-resmi-2022-07-16-20.37.56
ekran-resmi-2022-07-16-20.33.47

Bu teorinin yöneticiler ve işletmeler açısından önemi ise hijyen faktörlerin motivasyon olayının gerçekleşmesi için olumlu bir zemin yaratmasıdır. Yöneticiler bu olumlu zemini oluşturduktan sonra motivasyonun gerçekleştirilmesi için mutlaka motive edici faktörlerin tümüne önem vermelidir.

Kaynakça:
Güney, Salih (2020), Örgütsel Davranış, 5. Basım, Atlas Akademik Basım Yayın Dağıtım, Ankara.